ناتوانی مدیریت شهری سنندج در ساماندهی وانت بارهای میوه فروش

ده نگانا/ سنندج شهر خلاق موسیقی، دیار فرهنگ و عرفان، از مراکز مهم و برجسته فرهنگ، هنر و معماری و تمدن، شهر دارالعلم و دارالاحسان، متاسفانه امروزه بی‌توجهی به مدیریت آن در همه عرصه‌ها قابل مشاهده است، نابسامانی‌ها و معضلات آن، این شهر را به یکی از بی‌نظم‌ترین و شلوغ‌ترین شهرهای ایران از نظر ساخت و ساز و معماری‌های جدید، نداشتن قوانین ترافیکی، بی‌انظباتی اجتماعی، گداپروری، زباله‌گردی، سگ‌های بلاصاحب و ولگرد، ناهنجاری‌های اجتماعی و فرهنگی و تولید مشاغل جدید دست‌فروشی به ویژه وانت‌بارهای دست‌فروش تبدیل کرده است و چهره‌ای ناخوشانید و نازیبایی را از این شهر ترسیم کرده است.

آزادی عمل دست‌فروشان و وانت‌های دست‌فروش که خود به باند بزرگی تبدیل شده‌اند بخش زیادی از میادین و خیابان‌های مرکزی شهر را تصرف نموده اند. همه میادین سطح شهر وانت‌ها و دستفروشان میز کسب و کار خود را تا وسط خیابان پهن کرده و سبب مختل شدن آرامش و رفت و آمد شهروندان شده‌اند.

کردستان به‌دلیل نبود کارخانجات و مشاغل پایدار همواره مکانی است برای شغل‌های کاذب و به بیانی دیگر مشاغل مزاحم! و شاید عامل درصدی زیادی از این معضلات بیکاری باشد اما بهانه خوبی نیست با هدف تلاش برای رزقی حلال، شهر را به وضعیتی نا به سامان و نا منظم و شلوق تبدیل کرد.

چندسال پیش قانونی برای نظم‌بخشی دستفروشان خیابان‌های اصلی و ساماندهی وانت‌بارهای سطح شهر وضع شد، قانونی کە بە سبب آن وانت‌بارها تنها در مکان‌های مشخصی کە برای آنان تعیین شدە بود حق فعالیت داشتند؛ اما دیری نپایید کە قانون مصوب شدە نادیدە گرفتە شد و وضع شهر و وانت‌بارها هم بە روال سابق خود بازگشت و دو سال پیش دوباره طرح ساماندهی دستفروشان و وانت‌های دستفروش در دستور کار قرار گرفت و ضمن مصوب مجدد آن توسط نهادهای متولی و با یک هیاهوی زیاد آن را رسانه ای کردند و در بوق و کرنا کردن موضوع به اطلاع رسانی پرداختند و این اقدام این بار فقط یک هفته اجرایی شد و اصل کار به همان کاسه و همان آش قبلی مبدل گشت و انگار با مردم شهر دوست دارند بازی خاله خاله بکنند.

مسئله اصلی این است اگر از اقدام غیرمتعارف دستفروشان در تجاوز به حریم پپاده‌روها و به ویژه دستفروشان خیایان انقلاب و پیاده راه فردوسی و همچنین تجاوز وانت‌بارها به خیابان‌های کم‌عرض جلوگیری نشود در خیلی از نقاط شهر بیم آن می‌رود که شاهد ایجاد نوعی بازار مانند تاناکورای فعلی باشیم!

فرماندار شهرستان سنندج هم به تازگی از وضعیت نابسمان حضور وانت های دست فروش در سطح شهر سنندج به شدت انتقاد کرد.

فرماندار شهرستان سنندج  مسئولیت مستقیم ساماندهی وانت بارها را متوجه شهرداری می داند و تأکید می کند: بر اساس تبصره یک ماده ۵۵ قانون شهرداری ها و تبصره ۲۰ ذیل همین ماده، وظیفه ساماندهی دستفروشان، چه به صورت وانت بار و چه بساط گستری، صراحتاً بر عهده شهرداری است و قانون کاملاً شفاف است و در این زمینه هیچ ابهامی وجود ندارد.

دکتر سیدغریب سجادی با اشاره به نقش فرمانداری، می افزاید: فرمانداری مجری نیست، بلکه نهاد ناظر و هماهنگ کننده است؛ ما در ماه های گذشته بارها با شهرداری و شورای شهر مکاتبه کرده ایم، جلسات متعددی برگزار شده و حتی در شورای تأمین، شخص شهردار و دستگاه هایی مانند پلیس راهور دعوت شدند تا برای ساماندهی، طرح و برنامه مشخص ارائه دهند.

سجادی با انتقاد از بی توجهی شهرداری به این جلسات و مصوبات، افزود: در مهرماه امسال، حدود یک ضرب الاجل یک ماهه برای شهرداری تعیین شد تا طرح مشخصی برای ساماندهی وانت بارها و دستفروشان ارائه کند، اما متأسفانه نه تنها به این تعهد عمل نشد، بلکه گزارش هایی که ارائه دادند نیز خلاف واقع و فاقد هرگونه خروجی اجرایی بود.

فرماندار شهرستان سنندج تصریح کرد: این بی عملی مصداق روشن «ترک فعل» است و شهرداری سازمان مشخصی به نام سازمان ساماندهی مشاغل شهری دارد، نیرو استخدام کرده و بودجه در اختیار دارد و سؤال اینجاست: «این مجموعه دقیقاً چه کاری انجام داده و چرا هیچ نمود عینی از عملکرد آن در سطح شهر دیده نمی شود»؟

انتقاد اصلی دکتر سجادی، برخوردهای مقطعی و بدون استمرار است؛ او معتقد است این نوع مواجهه، نه تنها مشکل را حل نکرده، بلکه به بی اعتبار شدن مدیریت شهری انجامیده است چرا که جمع آوری امروز و رهاسازی فردا، فقط باعث جسورتر شدن متخلفان می شود و وقتی عده ای می بینند که بدون هیچ هزینه ای دوباره به محل قبلی خود بازمی گردند، دیگران هم همین مسیر را تکرار می کنند و این یعنی فقدان جدیت و نبود نظارت مستمر.

فرماندار سنندج همچنین به پدیده نگران کننده ای اشاره می کند که کمتر مورد توجه قرار گرفته است و آن این مسئله است که بخش قابل توجهی از وانت بارها اصلاً دستفروش واقعی نیستند؛ بسیاری از این افراد، این کار را به عنوان شغل دوم یا سوم انجام می دهند و حتی کسانی هستند که وانت بار خریده و آن را به دیگران اجاره داده اند که این وضعیت، هم به ضرر دستفروشان واقعی است و هم به ضرر شهر.

در حالی که شهرداری به عنوان مجری اصلی، از انجام وظایف قانونی خود شانه خالی کرده، شورای شهر سنندج نیز نتوانسته یا نخواسته نقش نظارتی خود را ایفا کند؛ شورایی که باید با ابزارهای قانونی، شهرداری را وادار به پاسخگویی و ارائه برنامه کند، در برابر یکی از آشکارترین مطالبات مردم، سکوت پیشه کرده است.

فرماندار شهرستان سنندج با انتقاد غیرمستقیم از این وضعیت می گوید: دستگاه ناظر ابزار اجرایی در اختیار ندارد؛ ما نمی توانیم مدیر عزل کنیم یا مستقیم وارد اجرا شویم؛ ابزار برخورد با ترک فعل، در اختیار دستگاه قضایی است و ما موضوع را به عنوان مدعی العموم به دادستانی ارجاع داده ایم.

سجادی با تأکید بر اینکه دستفروشی یک پدیده جهانی است، گفت: در بسیاری از شهرهای دنیا، از پاریس تا نیویورک، دستفروشان به رسمیت شناخته شده اند و با ایجاد بازارچه ها و صدور مجوز، ساماندهی شده اند؛ هیچ جا برخورد قهری یا رهاسازی کامل جواب نداده است.

وی می افزاید: بحث ما مقابله با معیشت مردم نیست؛ اتفاقاً بسیاری از دستفروشان واقعی خودشان خواهان ساماندهی هستند؛ اما زندگی شهری نظم می خواهد و قرار نیست هر کسی هر جا خواست، معبر عمومی را تصرف کند و حقوق شهروندان نادیده گرفته شود.

در حال حاضر مطالبه مردم سنندج روشن است: تعیین مکان های مشخص، ایجاد بازارچه های محلی، نظارت مستمر و اجرای بدون تبعیض قانون؛ اما تا زمانی که شهرداری سنندج و نهادهای نظارتی اراده ای جدی برای ساماندهی نداشته باشد و شورای شهر از جایگاه نظارتی خود استفاده نکند، وانت های میوه فروش همچنان نماد آشفتگی و بی نظمی در این شهر خواهند بود.

اذعان این نکته بسیار ضروریست که هیچ شهروندی که از وضع موجود ناراضی است به هیچ وجه دنبال قطع کردن منبع درآمدی این افراد نبوده و نیستند، بیشتر دستفروشان خانواده دارند و باید رزق و روزی فرزندانشان را تامین کنند و البته یکی از عوامل اصلی وجود این همه دست‌فروش، بیکاری و نبود امنیت شغلی است اما ساماندهی آنان از مطالبات جدی مردم و اقدامی ارزشمند در راستای نظم و ساماندهی در سطح شهر است موضوعی که اقدام انجام بسیار به تاخیر افتاده است و اگر امروز این مهم مورد توجه قرار نگیرد و اقدامات عملی برای ساماندهی آن صورت نگیرد فرداها دیر خواهد شد و دود آن همچنان به چشم مردم خواهد رفت، متولیان به خود آیند و به این نکات توجه کنند.